Schijnzelfstandigheid, de signalen waar de Belastingdienst op let

Schijnzelfstandigheid betekent dat iemand op papier als zelfstandige werkt, maar in de praktijk eigenlijk als werknemer functioneert. Voor jou als IT-professional is het belangrijk om te weten welke signalen meewegen, want zowel jij als de opdrachtgever loopt risico als het niet klopt.

Er is geen enkel kenmerk dat de doorslag geeft. De Belastingdienst weegt het totaalbeeld. Hieronder de signalen die het vaakst terugkomen.

Signalen die wijzen op een dienstverband

• Je wordt inhoudelijk aangestuurd alsof je een werknemer bent: vaste werktijden die worden opgelegd, aanwezigheidsplicht, meelopen in interne overleggen als vast teamlid.
• Je doet structureel hetzelfde werk als mensen die er wél in loondienst zijn.
• Je werkt langdurig en exclusief voor één opdrachtgever.
• Je loopt geen ondernemersrisico: je wordt doorbetaald ongeacht resultaat, en je bent niet zelf aansprakelijk.
• Je mag je niet laten vervangen door iemand anders.

Signalen die wijzen op echt ondernemerschap

• Je werkt voor meerdere opdrachtgevers, of bouwt daar actief aan.
• Je bepaalt zelf hoe je het werk uitvoert en levert een afgebakend resultaat.
• Je investeert in je eigen kennis, materiaal en aansprakelijkheid.
• Je onderhandelt over je tarief en voorwaarden als ondernemer.
• Je presenteert je naar buiten als zelfstandige (eigen profilering, KvK, website).

Een korte zelftest

Vraag jezelf af: als een buitenstaander een week met je meekijkt, zou die dan zien dat je een ondernemer bent die een dienst levert, of iemand die net als de rest van het team wordt aangestuurd? Dat beeld is precies wat telt.

Twijfel je?

Dat is logisch, want de grens is grijs en hangt af van de feiten. Wij denken bij elke opdracht met je mee of de opzet klopt, zodat je niet voor verrassingen komt te staan.

---

Dit artikel is voorlichtend en geen juridisch advies. Voor je eigen situatie kun je het beste een specialist raadplegen.